Ay ve Güneş

/

 
AnasayfaAnasayfa  GaleriGaleri  SSSSSS  AramaArama  Kayıt OlKayıt Ol  Giriş yapGiriş yap  Video BölümüVideo Bölümü  
SIK KULLANILAN BÖLÜMLER
Tıkla Dinle Kutucukları & Maneviyat& Aşk ve Sevgi & Lakırdı Ovası & SEYR-i ALEM & DİVAN-I EDEBİYAT
GİTMEK İSTEDİĞİNİZ BÖLÜMÜN İSMİ ÜZERİNE TIKLAYIN
EN SON GÖNDERİLEN 10 MESAJ
Konu Yazan GöndermeTarihi
C.tesi 17 Haz. 2017, 13:04
Perş. 25 Mayıs 2017, 09:45
Cuma 12 Mayıs 2017, 09:58
Cuma 12 Mayıs 2017, 09:56
Perş. 04 Mayıs 2017, 09:33
Salı 25 Nis. 2017, 09:47
Çarş. 19 Nis. 2017, 09:57
Perş. 30 Mart 2017, 09:46
Perş. 23 Mart 2017, 09:03
Ptsi 20 Mart 2017, 09:18

Yahya Kemal ve Ahmet Hâşim’de ‘Havuz’ ve ‘Hayal’ – Hilmi Yavuz

Önceki başlık Sonraki başlık Aşağa gitmek
Yazar Mesaj
emiroğlu




Yaş : Kayıt tarihi : 09/09/08 Mesaj Sayısı : 589 Nerden : İş/Hobiler : Lakap : amcasını arıyor

MesajKonu: Yahya Kemal ve Ahmet Hâşim’de ‘Havuz’ ve ‘Hayal’ – Hilmi Yavuz Çarş. 11 Mayıs 2016, 12:30

Yahya Kemal ve Ahmet Hâşim’in şiirle ‘hayal’ arasında kurdukları ilişki üzerinde karşılaştırmalı bir okumanın kışkırtıcı karşıtlıklar üretebilmesinin sözkonusu olduğunu düşünüyorum. Bu ilişki Yahya Kemal’in ‘Şerefâbâd Gazeli’ndeki

‘Hayalinden bakar pûşîde-i evrâk olan havza’ dizesi ile
Hâşim’in ‘Mukaddime’sindeki
‘Seyreyledim eşkâl-i hayatı Ben havz-ı hayalin sularında’

beyti arasında öneçıkan bir karşıtlıkta görülüyor. Yahya Kemal’de de Hâşim’de de ortak iki kavram sözkonusudur: ‘Hayal’ ve ‘Havuz’. Yahya Kemal, [‘yapraklarla örtülü’] ‘havuz’a ‘hayal’den bakarken, Hâşim, ‘havz-ı hayal’den [‘hayal havuzu’ndan] ‘eşkâl- i hayat’a [‘hayat şekilleri’ne] bakmaktadır.

‘Hayal’ ile Havuz’ arasındaki ilişkiyi soyutlayarak yeniden okuduğumuzda ise, iki şair arasındaki karşıtlık daha açık ve seçik biçimde görülecektir. Yahya Kemal için ‘havuz’, pûşîde-i evrak’ [‘yapraklarla örtülü’] bir dünya objesidir ve o objeye, daha da genişletirsek, Dünya’ya ‘hayalinden’ ya da Zihin’den bakmaktadır. Kısaca, Yahya Kemal’de ‘havuz’ Dünya ile metaforik, ‘hayal’de Zihin ile metonimik bir bağlam oluşturur.

Hâşim’e göre, durum farklı görünüyor: Zira Hâşim, ‘havuz’u Dünya ile değil, tam tersine Zihin’le ilişkilendirme, Dünya’yı [‘eşkâl-i hayat’ı] oradan, ‘hayal havuzundan’ [‘havz-ı hayal’den] seyretmektedir: Ahmet Hâşim’de ‘havuz’ Zihin [‘havz-ı hayal’] ile birebir bir metaforik bağlam inşa eder. Dünya ise, oradan seyredilen ‘eşkâl-i hayat’tır. Özetle söylersem, karşıtlık şöyle kurulabilir: Yahya Kemal’de ‘havuz’ [‘Dünya’], ‘hayal’in [‘zihnin’] bir metafor olarak nesnesi; Ahmet Hâşim’de ise ‘havuz’, ‘hayal’in [‘zihnin’] bir metafor olarak öznesidir.

Bir öteki karşıtlık Yahya Kemal’deki ‘bakmak’ edimi ile Ahmet Hâşim’deki ‘seyretmek’ edimi arasındaki karşıtlıktır –ki, bu karşıtlık, iki şairdeki ‘havuz’ ve ‘hayal’ karşıtlığı ile örtüşür. Şöyle:

Yahya Kemal için ‘hayal’in ya da Zihnin nesnesi olan ‘pûşîde-i evrak’ [‘yapraklarla örtülü’] olan ‘havuz’ [Dünya], ‘Bakmak’ edimi ile; Hâşim içinse, ‘havuz’, ‘eşkâl-i hayat’ı [‘hayat şekilleri’ni] ‘hayal’e dönüştüren Zihnin öznesi olarak ‘Seyretmek’ edimi ile ilişkilendirilmiştir. Hâşim’de ‘havuz’un zihnin [‘hayal’in] bir metaforu olarak özne oluşunun ‘seyretmek’le [‘seyreyledim eşkâl-i hayatı], Yahya Kemal’in ‘havuz’unun ise, ‘Dünyanın’ bir metaforu olarak nesne oluşunun ‘bakmak’la [‘hayalinden bakar…’] ilişkilendirilmiş olması, her iki metnin felsefî bağlamda sorunsallaştırılmasını gerektirir.

Burada her iki şiirin, Nailî’nin o muhteşem Mestâne nukûş-i suver-i âleme baktık Her birini bir özge temaşâ ile geçtik beytiyle dolaylı bir bağlantı kurulabileceğini düşünüyorum. Şöyle:

Nailî’nin birinci dizede, Dünyaya [‘nukûş-i suver-i âlem’e] ‘bakması, Yahya Kemal’in ‘havz-ı hayalin sularına’ bakması ile bir ayniyet gösterir. Öte yandan ikinci dizede Nailî’nin Dünyadaki bu ‘nakışlı biçimler’in her birinin bir ‘özge temâşâ’ [her birini başka başka temâşâ’] ile geçmesi ise, Hâşim’in [‘eşkâl-i hayat’ı] seyretmesi gibidir. ‘Temâşâ’, seyretmek’tir ve seyredilen objeyi, verili görünümü algıötesi bir sübjektivizm ile; ‘Bakmak’ ise, verili görünümü algıiçi bir sübjektivizm ile temellük eder.

Kısaca Yahya Kemal ve Ahmet Hâşim’in, Nailî’yi farklı bağlamlarda yeniden ürettikleri söylenebilir.
Sayfa başına dön Aşağa gitmek
Kullanıcı profilini gör

Yahya Kemal ve Ahmet Hâşim’de ‘Havuz’ ve ‘Hayal’ – Hilmi Yavuz

Önceki başlık Sonraki başlık Sayfa başına dön
1 sayfadaki 1 sayfası

Bu forumun müsaadesi var: Bu forumdaki mesajlara cevap veremezsiniz
Ay ve Güneş :: DİVAN-I EDEBİYAT :: EDEBİYAT -

/

Bedava forum kurmak | © phpBB | Bedava yardımlaşma forumu | Suistimalı göstermek | Yetkinblog